آرشیو تحلیل و مقالات منتشر شده
-
شرایط ایران را در بستر موقعیت جهان درک کنیم
کورش عرفانی – ۲۶ تیر ۱۴۰۵ جنگی که از یک سال پیش توسط اسرائیل و آمریکا علیه ایران آغاز شد با توقفهای چند ماهه ادامه دارد و از مرز یک سال هم عبور کرده است. هیچ چشماندازی برای پایان این جنگ قابل تصور نیست چرا که دلایل بنیادینی که آن را باعث شدهاند بر سر جای خود بوده و به نوعی گسترش هم یافتهاند. دلایلی که وخامت هم پیدا کردهاند. آیندهی ایران را باید در چارچوب یک جنگ درازمدت که شانس بالقوهی تبدیل به یک جنگ بزرگ منطقهای و حتی جهانی دارد بررسی کنیم. آیندهای که، بیش از آن […]دیدن کل محتوای مقاله
-
آیندهی ایران: نه خوشبین نه بدبین، امکانبین باشیم
کورش عرفانی – ۱۹ تیر ۱۴۰۵ ایران در چنبرهای از مشکلات بیرونی و درونی به سوی سرنوشتی نامشخص در حرکت است. نیرویی که بتواند کشور را از این سرگردانی تاریخی نجات دهد و در مسیری روشن و مشخص قرار دهد در چشمانداز نیست. مجموعهای از عوامل در حال تشدید این حالت بلاتکلیفی برای مملکت هستند و احتمال دارد که در ماههای آینده عناصر تقویت کنندهی آشوب و هرج و مرج و نابسامانی تازهای به آنها اضافه شود. مروری بر عوامل مهم داشته باشیم: ۱. شرایط اقلیمی نخست این که شرایط اقلیمی زمین رو به وخامت است. این […]دیدن کل محتوای مقاله
-
ایران در یک جهان در حال تغییر
کورش عرفانی – ۱۲ تیر ۱۴۰۵ نظام سرمایهداری جهان را به نقطهای رسانده است که تغییراتی سخت و مهم تبدیل به یک واقعیت ناگزیر شدهاند. اما آن چه از این امر مهمتر است، تبدیل شدن این تغییرات به یک روند مداوم و فزاینده است. به عبارت دیگر، در دنیایی به سر میبریم که از این پس به طور پیوسته شاهد دگرگونیهای کوچک و بزرگ و به شکل بدون انقطاع و مداوم خواهد بود. دگرگونیهایی که به تمام ساکنان زمین تحمیل خواهد شد. اگر این ویژگی غیر قابل پرهیز تازه را مسلم بدانیم، پرسشی که مطرح میشود این است […]دیدن کل محتوای مقاله
-
اپوزیسیون در ایران پساجنگ
کورش عرفانی – ۵ تیر ۱۴۰۵ با وجود توقف ظاهری جنگ و آغاز مذاکرات باید با شک و تردید بسیار با آیندهی آن برخورد کرد. در واقع، احتمال پایان جنگ بسیار ضعیف و احتمال از سرگیری جنگ بسیار بالاست. با این همه بد نیست با در نظر گرفتن فرضهای مختلف به شرایط پرداخت تا در صورت تحقق هر کدام بتوان از موقعیتهای مناسب فرصتهایی برای تغییر مثبت و بهبود اوضاع در کشور بیرون کشید. آن چه در پایین گفته می شود -البته در چارچوب «دائمی شدن امر موقت»- به این بازمیگردد که ۱) مذاکرات به نتیجه برسد. ۲) توافقی جدی […]دیدن کل محتوای مقاله
-
ما از کجا شروع میشود
بحران «ما» و بنبست اپوزیسیون ایرانی: کالبدشکافی یک عارضه بیشتر بحثهای سیاسی در فضای رسانهای اپوزیسیون، حول محور ایدئولوژیها، نامها و ائتلافهای کاغذی میچرخد. چپ، راست، سلطنتطلب، جمهوریخواه یا مذهبی، اینها برچسبهایی است که جریانهای مختلف به یکدیگر میزنند. اما اگر پوستهی این نامها را بشکافیم و به لایهی عمیقتر نگاه کنیم، بحران اصلی جای دیگری است. پرسش کلیدی این نیست که «چه کسی با حکومت مخالف است؟» بلکه این است: «هر جریان سیاسی، در ذهن خود، چه تعریفی از مردم ایران و مفهوم «ما» دارد؟» بدون تعارف، یکی از علل اصلی درجا زدن و بنبست نیروهای مخالف، ناتوانی در […]دیدن کل محتوای مقاله
-
فرصتی برای تضمین بقای درازمدت ایران
کورش عرفانی – ۲۹ خرداد ۱۴۰۵ جنگ اسرائیل و آمریکا علیه ایران در حال حاضر دچار یک توقف شده است. توقفی که به احتمال زیاد موقت خواهد بود. تا زمانی که تمامیتی به نام اسرائیل -که برای به راه انداختن جنگ ساخته شده است- وجود دارد، جنگها و از جمله جنگ با کشور ما به یک شکل یا به شکلی دیگر ادامه خواهد داد. اسرائیل هر آن چه بتواند میکند تا تفاهمنامهی میان ایران و آمریکا به یک توافق درازمدت تبدیل نشود. تردید در این مورد هزینهای سنگین خواهد داشت. با در نظر گرفتن وجه ناپایدار شرایط کنونی، یک […]دیدن کل محتوای مقاله
-
بقای درازمدت ایران نباید قربانی بقای کوتاهمدت شود
ایران در چند دههی گذشته قربانی سوء مدیریت و عوارض یک حاکمیت ضعیف و فاقد مشروعیت مردمی بوده است. در شرایطی که کشور هزینهی سنگینی برای این موضوع میپرداخت، دو قدرت بزرگ نظامی جهان نیز به سراغ او آمدند تا در صورت امکان بنیانهای آن را از هم پاشیده و مملکت را به کلی ویران سازند. ایران با تمام تفرق و تشتتی که در آن حاکم بود در مقابل متجاوزان ایستادگی کرد. مقاومتی سخت و پرهزینه. نابرابری قدرت نظامی دو طرف معادله را به شدت یک طرفه کرد و هزینه را برای ایران بالا برد. با این همه، طرحها […]دیدن کل محتوای مقاله
-
تحرک اجتماعی در ایران پس از جنگ
کورش عرفانی – ۱۵ خرداد ۱۴۰۵ سرنوشت جنگ اسرائیل و آمریکا علیه ایران هنوز معلوم نیست، اما وضعیت کشور در سایهی این حملهی نظامی به سوی دورانی مبهم در شرایط پساجنگ میرود. اقتصاد ایران که قبل از جنگ هم به واسطهی سوءمدیریت آسیبهای جدی دیده بود بر اثر جنگ و عوارض آن به مرز ویرانی رسیده است. تورم نقطه به نقطهی ۱۳۰ درصدی برای اقلام خوراکی خانوادهها را با واقعیت فقر غذایی مواجه ساخته است. بیکاری در اوج خود است و به نظر میرسد که میزان کاهش نرخ زاد و ولد به نحو بارزی آیندهی جمعیتی کشور را به خطر […]دیدن کل محتوای مقاله
-
شرایط جهانی در سایه دائمی شدن امر موقت
کورش عرفانی – ۸ خرداد ۱۴۰۵ با اعلام احتمال توافق شصت روزهی ایران و آمریکا بار دیگر بارقهای از امید برای پایان جنگ میان دو کشور مطرح شده است. در عین حال اسرائیل با قرار دادن ظاهری خود در بیرون از این چارچوب، راه را برای ادامهی تخریبگریهای خویش باز گذاشته است. اما مشکلات و تهدیدهایی که بالای سر کشورمان و در ورای آن منطقه و حتی جهان است بسیار فراتر از شیطنتهای احتمالی تمامیت صهیونیستی است. به همین خاطر باید نگاهی عمیق تر به شرایط داشته باشیم تا بار دیگر در آیندهای نزدیک، به واسطهی امیدواری افراطی خویش، […]دیدن کل محتوای مقاله
-
بهای ژئوپلیتیک ناتوانی در دفاع از منافع ملی
همایون صادقی – ۸ خرداد ۱۴۰۵ چگونه از دست رفتن منابع و منافع کشور، امنیت نسلهای آینده را به یغما میبرد؟ تاریخ داوری بیرحم است. هرگاه حکومتی در یک برهه تاریخی به دلیل ضعف مفرط، فساد یا محاسبه غلط سیاسی نتواند از تمامیت ارضی و منابع راهبردی خود دفاع کند، بهای آن را تنها همان نسل نمیپردازد ، بلکه سنگینترین بهای این شکست، قرنها بعد بر دوش نسلهای آیندهای میافتد که بدون داشتن هیچ نقشی در آن رویدادها، با زنجیرهای «وابستگی و ضعف ساختاری» متولد میشوند. امروز، در میانه منازعه ژئوپلیتیک ایران با جبهه ایالات متحده و […]دیدن کل محتوای مقاله
-
گزینهی سوم میان سازش و جنگ کدام است؟
کورش عرفانی – ۱ خرداد ۱۴۰۵ بسیاری بر این باورند که با گذر زمان انتخابهای ممکن برای طرفهای درگیر جنگ ضد میهنی اسرائیل و آمریکا علیه ایران در حال کاهش است. این امریست انکارناپذیر؛ اما نیاز به ظرافت بیشتری در تحلیل آن است. در این نوشتار با نگاهی به کانونهای قدرت و تصمیمگیری در کشور و سناریوهای ممکن نشان میدهیم که در صورت برخورد فعال و هوشمند، هنوز یک گزینهی قابل توجه و امیدوارساز وجود دارد. ساختار کنونی قدرت در ایران در میانهی نه جنگ نه صلح، آشکار نیست که ساختار سیاسی ایران چه شکل و محتوایی دارد. هالهای از […]دیدن کل محتوای مقاله
-
بازگشت ایران به نقش تاریخساز خود
کورش عرفانی – ۲۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ شرایط کنونی جهان و ایران از یک خصوصیت دوگانه برخوردار است: بیثباتترین و بلاتکلیفترین وضعیت از یک سو و مهمترین و سرنوشتسازترین از سوی دیگر. این ویژگی متضاد، دو عنصر نگرانی و امید را به طور توأمان به هر ناظری تحمیل میکند. نگرانی در مورد فردای نامشخص ایران، منطقه و جهان و امید برای فردایی بهتر در سایهی ثباتی که، حتی اگر نسبی باشد، فرصتی برای تثبیت درازمدت موقعیت کلی هر سه فراهم میکند. اهمیت روابط چین و آمریکا و نقش اسرائیل دیدار رهبران چین و آمریکا و وجه مثبت آن این تصور را […]دیدن کل محتوای مقاله
-
زمینههای استراتژی بقاء و توسعه برای ایران
کورش عرفانی – ۱۸ اردیبهشت ۱۴۰۵ با جهانی متفاوت روبرو هستیم که شرایطی نامشابه با گذشتهی حتی نزدیک خود دارد و درک آن نیازمند بازنگری در بسیاری از دستگاههای تحلیلی پیشین است. جنگ اسرائیل و ایالات متحدهی آمریکا علیه ایران و نتیجه آن، تا به همین جا، موقعیتی را رقم زده که زایندهی گزارههایی تازه است. این گزارهها به سهم خود از ثباتی نسبی برخوردارند اما امتیاز آنها در به روز بودنشان است. شرایط جهانی جدید در پایین برخی از این گزارههای عمومی در پیوند با شرایط جهانی را مرور میکنیم: . جهان به یک دنیای چند قطبی […]دیدن کل محتوای مقاله
-
ایران برای باقی ماندن نیاز به تغییر دارد
کورش عرفانی – ۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵ از یک مرحله به بعد سرنوشت ایران را جنگ تعیین نمیکند، شرایط بعد از جنگ تعیین میکند. شرایطی که در آن به فراخور آن که جنگ چگونه به پایان رسیده است، معلوم خواهد شد قرار است در ایرانی ویران و سرگردان و رو به مرگ زیست کنیم یا در ایرانی متفاوت و آمادهی تولدی دیگر. فراموش نکنیم کشورمان در حالی وارد جنگ شد که غرق در فساد و تضاد و ناکارآمدی و تنش و مناقشهی داخلی بود. جنگ این موضوعات را به طور موقت به عقب انداخت اما در عین حال آنها را به […]دیدن کل محتوای مقاله
-
جنگ، ملت ایران را بار دیگر به مقام صاحب کشور باز میگرداند
کورش عرفانی – ۴ اردیبهشت ۱۴۰۵ حملهی نظامی اسرائیل و آمریکا علیه ایران در حال به پایان بردن ماه دوم خود است. دیگر کسی باور ندارد که این یک «عملیات نظامی» بود. حالا بسیاری آن را یک «جنگ فرسایشی» مینامند. تطویل زمان رویارویی شرایط تازهای را پدید آورده است که با خود موضوعات جدید و تحلیل مناسب آن را ایجاب میکند. چند گزاره را برای این بحث پایه قرار دهیم: ۱. برای اسرائیل، پایان جنگ بدون دستیابی به هدف غزهسازی ایران یک شکست است. اما این هدفی است که پیگیری آن میتواند جنگ منطقهای، نزاع بینالمللی و […]دیدن کل محتوای مقاله
-
در تدارک شرایط پس از پایان احتمالی جنگ
کورش عرفانی – ۲۸ فروردین ۱۴۰۵ با اعلام باز شدن تنگهی هرمز تا پایان آتش، همزمان با اعلام آتشبس ده روزه در لبنان، امیدها نسبت به پایان مخاصمهی نظامی میان ایران و آمریکا افزایش یافته است. این امر را البته باید با احتیاط بسیار مورد نظر قرار داد. موجودی به نام اسرائیل از بدو پیدایش خود تاکنون با هیچ آتشبس و صلحی به صورت پایدار برخورد نکرده است؛ مگر از سر اجبار تا فرصتی یابد و آن را نقض و به تجاوز و کشتار ادامه دهد. به همین خاطر، ضمن برخورد نسبی و محتاطانه با این موضوع، در این […]دیدن کل محتوای مقاله
-
سیاست همه یا هیچ
همایون صادقی – ۲۷ فروردین ۱۴۰۵ معماران و یا دلال ها تجربه جنگی با که تجاوز اسرائیل و آمریکا به ایران آغاز شد و صدها میلیارد دلار خسارت مادی و چند هزار کشته و آسیبدیده بر جای گذاشت، فراتر از یک واقعه نظامی، یک درس بزرگ برای مردم و اپوزیسیون ایرانی داشت. این تجربه تلخ نشان داد که «محصولات جمعی»یعنی امنیت، زیرساخت و جان انسانها چنان حیاتی و در عین حال آسیبپذیر هستند که تخریب آنها میتواند مسیر زندگی یک ملت را برای دههها مسدود کند. بازخوانی آن هزینههای گزاف، امروز ما را با یک پرسش بنیادین روبرو میکند. در […]دیدن کل محتوای مقاله
-
بیماران روانی در قدرت هستند
همایون صادقی – ۲۲ فروردین ۱۴۰۵ در عصر حاضر، ما با پارادوکسی هولناک روبهرو هستیم. دنیایی که در آن مصرفگرایی لجامگسیخته و لذتطلبی آنی توسط ساختارهای سرمایهداری ابراهیمی و با تسخیر همهجانبهی رسانهها و شبکههای اجتماعی تبلیغ میشود. این سیستم با ایجاد یک هنجار کاذب، هر نوع رفتار یا تفکری را که خارج از این چارچوبِ لذتمحور باشد، به تندی نقد و طرد میکند. اما نکتهی تاملبرانگیز اینجاست که وقتی با ابزارهای تحلیلی و استانداردهای علمیِ همین تمدن به بازخوانی رفتار گردانندگان آن مینشینیم، با حقیقتی تکاندهنده مواجه میشویم و میفهمیم که این ساختار طبق معیارهای تشخیصی خودش نیز بهشدت […]دیدن کل محتوای مقاله
-
آتشبس و مذاکرهی قلابی برای ادامهی جنگ واقعی
کورش عرفانی – ۲۱ فروردین ۱۴۰۵ با ورود جنگ به چهل و یکمین روز خود، موضوع آتشبس میان ایران و آمریکا مطرح شد. اسرائیل به عنوان شروع کنندهی اصلی جنگ به سرعت از این امر فاصله گرفت و بمباران وحشیانهای را در لبنان ترتیب داد که به یک کشتار جمعی تبدیل شد و خشم جهانیان را برانگیخت. نمایشی از خشم صهیونیسم و نفرت آن از انسان. معادلهی جنگ با ایران را اسرائیل پدید آورده است و بدون مشارکت فعال آن محال است که جنگ به پایان برسد. اسرائیل کمترین انگیزهای برای توقف جنگ ندارد، چرا که تمام موجودیت خویش را […]دیدن کل محتوای مقاله
-
حقوق زنان
همایون صادقی – ۱۵ فروردین ۱۴۰۵ زیرساخت به مثابه سنگ بنای آزادی زنان و برابری جنسیتی: چرا بمباران زیرساختها، جنگ علیه زنان است؟ پیشگفتار: استعمار نوین و فمینیسمِ ویرانی در فضای ملتهب جنگ کنونی که با حمله مستقیم آمریکا و اسرائیل علیه ایران در جریان است، شاهد راهبرد هدفمند تخریب زیرساختهای حیاتی هستیم سیاستی که دونالد ترامپ آن را صراحتاً «بازگرداندن به عصر حجر» نامیده است. اما فاجعهبارتر از تهاجم نظامی، سکوت و حتی حمایتِ مدعیان حقوق بشر و چهرههایی نظیر شیرین عبادی، مسیح علینژاد و جریانهای سلطنتطلب، تجزیه طلب و … از این ویرانی است. این افراد و […]دیدن کل محتوای مقاله
-
مقاومت ملت ایران برای نجات انسان
کورش عرفانی – ۱۴ فروردین ۱۴۰۵ در حالی که جنگ اسرائیل و آمریکا علیه ایران دومین ماه خود را آغاز کرده است، هدف اصلی آن به تدریج روشنتر میشود: «برگرداندن ایران به عصر حجر». این کاریست که تمامیت صهیونیستی، به عنوان دشمن انسان و ایران، در پی آن بوده و است. آمریکا نیز به عنوان سگ دستآموز اسرائیل در خدمت این جنایت تاریخی است. بخش عظیمی از کشورمان تا همین جا ویران شده و باقی آن نیز در ادامهی جنگ به ویرانی کشیده خواهد شد. این امری بدیهی است. اما این عملیاتِ بازگرداندنِ مهدِ تمدن بشر به دوران پیشاتمدن […]دیدن کل محتوای مقاله
-
شکست دشمنان ایران در جبهههای فراتر از جنگ
کورش عرفانی – ۷ فروردین ۱۴۰۵ جنگ اسرائیل و ایالات متحدهی آمریکا علیه ایران در چهارمین هفتهی خود یک واقعیت را آشکار ساخته است: برای این دو کشور پرشرارت، هیچ راه برونرفتی از بحرانهای ناشی از جنگ در کوتاه مدت وجود ندارد. دو کشور شروع کنندهی جنگ اینک در بدترین موقعیت تاریخ حیات خود به سر میبرند، چیزی که بسیار از دور از بهترین سناریوی خیالی است که در ابتدای تجاوز به خاک کشور ما برای خود تصور کرده بودند و اینک نیز با دروغ و تبلیغات میخواهند بگویند که به آن دست یافتهاند. به نظر میرسد که جنگ، […]دیدن کل محتوای مقاله
-
تمایزطلبی
اسکیسموجنسیس یا «تمایز طلبی»: چگونه یک خطای ناخودآگاه میتواند شکافهای اجتماعی را در میانه یک جنگ وجودی برای ایران تشدید کند؟ مقدمه در بسیاری از منازعات اجتماعی و سیاسی، افراد یا گروهها گاه رفتارهایی انجام میدهند که اگر در شرایط عادی قرار داشتند و یا نگاه عقلانی میداشتند، احتمالاً هرگز انتخاب نمیکردند. آنها نه از روی منطق یا منفعت واقعی، بلکه صرفاً برای متفاوت بودن با طرف مقابل دست به رفتارهای افراطی میزنند. این پدیده در علوم اجتماعی با مفهومی شناخته میشود که انسانشناس بریتانیایی، گریگوری بیتسون، آن را مطرح کرد. اسکیسموجنسیس (Schismogenesis) یکی از ترجمههای مناسب فارسی برای این […]دیدن کل محتوای مقاله
-
جنگ کنونی: اسرائیل همان اهریمن است و ایران، اهورا مزدا
کورش عرفانی – ۲۹ اسفند ۱۴۰۴ نوروز باستانی این بار در شرایطی فرا میرسد که میهن در جنگ است. دشمنان قسم خوردهی تمدن ایران به سراغش آمدهاند تا شاید این بار بتوانند ریشهی ما را بزنند. زهی خیال باطل. این بار نیز تیرشان به سنگ خورده و در حال تجربه کردن شکست رقتبار دیگری از ما ایرانیان هستند. دلیل این شکست آنها مثل همیشه یک چیز بوده است: خطای محاسباتی در مورد ملت ایران. آنها همیشه در این باور بودهاند که ایران فقط در حکومت آن خلاصه میشود و با ساقط کردن آن، ملت ایران هم از بین میرود. بیخبر […]دیدن کل محتوای مقاله